Mentha piperita ve Mentha spicata nane türlerine ait uçucu yağların buğday türlerinin tohum çimlenmesi ve fide gelişimi üzerine allelopatik etkileri


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Tarla Bitkileri, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: TANJU TURGUT

Danışman: Yalçın Coşkun

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışma iki farklı nane türünden Mentha spicata ve Mentha piperita elde edilen uçucu yağların farklı buğday türlerinin tohum çimlenmesi ve fide büyümesine etkilerini belirlemek için Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Ziraat Fakültesi laboratuvarlarında 3 tekerürlü olarak "Tesadüf parselleri bölünmüş parsellerde faktöriyel" (Çimlendirme denemesi) ve "Tesadüf parselleri bölünmüş parseller" (Saksı denemesi) deneme planlarına göre iki farklı deneme olarak yürütülmüştür. Çimlendirme denemesinde diploid (Triticum monococcum), tetraploid (Triticum durum ve Triticum dicoccum) ve hexaploid (Triticum aestivum ve Triticum spelta) buğday türlerinin tohumlarının çimlenme oranları ile tek fide kuru ağılıkları incelenirken, saksı denemesinde tek fide kuru ağılığı ve kök uzunlukları incelenmiştir. Çimlendirme denemesi sonucunda; buğday tek fide ağırlığı ve çimlenme oranında azalmanın farklı nane türelerinden elde edilen uçucu yağlardan etkilenme seviyesi farklı çıkmazken, tek fide kuru ağırlığı ve çimlenme oranında azalmanın buğday türlerine ve uçucu yağ dozuna göre değiştiği ve uçucu yağ dozundaki artışla birlikte olumsuz etkinin de arttığı tespit edilmiştir. Saksı denemesi sonucunda da, benzer şekilde buğday türeleri ve uçucu yağ dozlarının yedi haftalık buğday kök uzunluğu ve tek fide kuru ağırlığı üzerine önemli etkilerinin olduğu uçucu yağ dozu artışıyla birlikte olumsuz etkinin de arttığı belirlenmiştir. Anahtar Kelimeler: Allelopati, Uçucu Yağ, Buğday Türleri, Nane Türleri, Kök Uzunluğu, Çimlenme Oranı.