EŞME (UŞAK) EKOLOJİK KOŞULLARINDA İKİNCİ ÜRÜN SİLAJLIK MISIR YETİŞTİRİCİLİĞİNDE FARKLI DOZLARDA AZOTLU GÜBRELEMENİN VERİM ÜZERİNE ETKİSİ

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Toprak Bilimi Ve Bitki Besleme, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Pınar KORKMAZ

Danışman: Ali Sümer

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışma, 2021 yılı yaz döneminde Eşme (Uşak) ekolojik şartlarında silajlık mısır yetiştiriciliğinde en çok kullanılan çeşitlerden olan Indaco ve Truva çeşitlerinde azotlu gübre uygulamaları yapılarak maksimum kalite ve optimum beslenme için en uygun azot (N) dozunu belirlemek amacıyla yapılmıştır. Çiftçi arazisinde yürütülen çalışmada tarladan alınan toprak örneği analize tabi tutulmuştur. Toprak analiz sonuçlarına göre gübre programı belirlenmiştir. Deneme, silajlık mısır çeşitlerinde 5 farklı N dozu (0-16-22-28-34 kg da-1) kullanılarak tesadüf blokları deneme desenine göre 3 tekerrürlü olarak kurulmuştur. Deneme iki mısır çeşidi, üç tekerrür ve beş N dozu olmak üzere toplam 30 parselden oluşmuştur. Yapılan çalışmalar sonucunda farklı oranlarda uygulanan N dozları ile bitkilerin bazı agronomik özellikleri ve beslenme durumu arasındaki ilişkiler değerlendirilmiştir. Elde edilen sonuçlara göre; artan N dozları ile Indaco çeşidinde bitki yaş ağırlığı p≤0.01, yaprak ağırlığı, gövde ağırlığı ve yeşil ot verimi ise p≤0.05 önem düzeyinde artış göstermiştir. Yaprak N konsantrasyonu p≤0.01 düzeyinde, potasyum (K) ve demir (Fe) konsantrasyonu ise p≤0.05 düzeyinde istatistiki açıdan önemli bulunmuş, N ve Fe konsantrasyonu artan N dozları ile artış göstermiş K ise azalmıştır. Yaprak N konsantrasyonu en yüksek 28 kg da-1, K ve Fe konsantrasyonu ise en yüksek 16 kg da-1 azot dozunda elde edilmiştir. Truva çeşidinde bitki boyu, bitki yaş ağırlığı, gövde çapı, gövde ağırlığı, koçan ağırlığı, koçan/bitki oranı p≤0.05 düzeyinde, yeşil ot verimi p≤0.01 önem düzeyinde artan N dozları ile artış göstermiş, yaprak/gövde oranı ise p≤0.05 önem düzeyinde azalmıştır. Yaprak bitki besin element konsantrasyonunda ise N, p≤0.05 önem düzeyinde istatistiki açıdan önemli bulunmuştur. Yaprak N konsantrasyonu 22 kg da-1 ve 28 kg da-1 azot dozlarında en yüksek değerde ölçülmüştür. Yaprağın fosfor (P), kalsiyum (Ca), magnezyum (Mg), bakır (Cu), çinko (Zn) ve mangan (Mn) konsantrasyonu her iki çeşit içinde istatistiksel olarak önemsiz bulunmuştur. Yapılan değerlendirmede Indaco çeşidinin Truva çeşidine göre verim potansiyelinin daha yüksek olduğu ve bölge koşullarında yetiştirilmesi ile ihtiyaç duyulan kaliteli kaba yem üretimine olumlu katkı yapacağı sonucuna ulaşılmıştır.