İlkokul dördüncü sınıf öğrencilerinin öz-düzenlemeli öğrenmeleri, sosyal bilgiler dersine yönelik motivasyonları ve sosyal bilgiler ders başarılarının çeşitli değişkenler açısından incelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, TEMEL EĞİTİM ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ABDULLAH BAKİ GÜLLÜ

Danışman: Barış Çetin

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırma, dördüncü sınıfta öğrenim gören öğrencilerin sosyal bilgiler dersine ilişkin öz-düzenlemeli öğrenme becerilerini, motivasyonlarını ve ders başarılarını çeşitli değişkenler açısından incelemeyi amaçlamıştır. Yapılan bu çalışmada kesitsel tarama modeli kullanılmıştır. Bu çalışma 2022-2023 eğitim-öğretim yılında Konya ilinin Kulu ilçesinde öğrenim gören 195 ilkokul dördüncü sınıf öğrencisi üzerine yapılan bir inceleme gerçekleştirilmiştir. Bu araştırmanın verileri, Çokçalışkan vd. (2019) tarafından geliştirilen "Öz-Düzenlemeli Öğrenme Envanteri", Sosyal Bilgiler dersine ait motivasyon puanlarını belirlemek için Tahiroğlu ve Aktepe (2015) tarafından geliştirilen "Sosyal Bilgiler Dersi Motivasyon Ölçeği" ve sosyal bilgiler dersi akademik başarı puanları, "Sosyal Bilgiler Ders Başarısı Ölçeği" ,Münevver Menteşe (2021) tarafından geliştirilen toplanmıştır. Araştırmada elde edilen sonuçlara göre, öz-düzenlemeli öğrenme beceri puanlarının, sosyal bilgiler dersi açısından motivasyon puanları ile akademik başarılarının yüksek olduğu saptanmıştır. Öz-düzenlemeli öğrenme, motivasyon ile akademik başarı arasında olumlu ve anlamlı bir bağlantıya sahiptir. Öz-düzenlemeli öğrenme ile motivasyon arasında ve motivasyon ile akademik başarı arasında orta düzeyde, pozitif yönlü ve anlamlı bir ilişki olduğu belirlenmiş, ancak öz-düzenlemeli öğrenme ile akademik başarı arasındaki ilişkinin zayıf düzeyde fakat pozitif yönde anlamlı olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca, öğrencilerin cinsiyet değişkenine göre öz-düzenlemeli öğrenme becerilerinde kız öğrenciler lehine anlamlı bir farklılık bulunurken, cinsiyet değişkeninin öğrencilerin akademik başarıları ile sosyal bilgiler dersine yönelik motivasyon puanları üzerinde herhangi bir etkisinin olmadığı belirlenmiştir. Öğrencilerin anne ve baba eğitim düzeylerinin, öz-düzenlemeli öğrenme becerileri ile sosyal bilgiler dersine yönelik motivasyonlarını etkilemediği görülmüştür. Bununla birlikte, anne eğitim düzeyinin öğrencilerin akademik başarıları üzerinde bir etkisi bulunmazken, baba eğitim düzeyinin akademik başarı üzerinde anlamlı bir farklılık yarattığı tespit edilmiştir. Ailelerin aylık gelir düzeyi dikkate alındığında, öğrencilerin öz-düzenlemeli öğrenme becerileri ile sosyal bilgiler dersine yönelik motivasyon puanları arasında anlamlı bir fark bulunmadığı, ancak akademik başarı puanlarında anlamlı bir farklılık olduğu ve aylık geliri yüksek olan ailelerin çocuklarının akademik başarılarının daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Son olarak, öğrencilerin okul öncesi eğitim alıp almama durumlarına göre öz-düzenleme becerileri puanlarında anlamlı bir fark olmadığı, ancak okul öncesi eğitim almış olmanın sosyal bilgiler dersine yönelik motivasyon puanları ve akademik başarı üzerinde anlamlı bir fark yarattığı sonucuna ulaşılmıştır.