Cyclamen persicum Mill. Çeşitlerinin Tuber Ekstraktlarının Genotoksisitesinin Allium cepa L. Testi İle Belirlenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2016

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: NURSEL YILANCI

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): CÜNEYT AKI

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırmada, C. persicum Mill. türünün C. persicum var. persicum f. albidum (saf beyaz) ve C. persicum var. persicum f. roseum (gülpembe) formlarının yumru ekstraktlarının Allium cepa L. türünün kök ucu mitozu üzerine olan etkileri, Allium testi ve mitotik indeks (MI) değerleri ile ölçülerek belirlenmiştir. Uygulamalar sırasında, metanol ve etanol çözücüleri ile hazırlanan, evaporatörde uçurularak toz haline getirilen, DMSO ile çözdürülen siklamen yumru ekstraktları, 10 ve 30 mg/mL'lik iki farklı konsantrasyonda 24 ve 48 saat süresince A. cepa türünün kök uçlarına uygulanmıştır. Uygulama sonucunda kök ucu mitozunda konsantrasyon artışı ve süreye bağlı olarak çeşitli mitotik anormallikler saptanmıştır. Bu verileri destekleyici olarak, MI değerlerinin kontrol grubuna göre düşüş gösterdiği de belirlenmiştir. En fazla kromozom anormalliği 30 mg/mL ve 10 mg/mL metanol ile hazırlanan siklamen yumru ekstraktları uygulandıktan 48 saat sonra kök ucu hücrelerinde sırası ile %25 ve %15 oranında metafazda kutup kayması ile köprü oluşumu olarak saptanmıştır. Bunu takiben 30 mg/mL ve 10 mg/mL etanol ile hazırlanan siklamen yumru ekstraktlarının uygulandığı kök ucu hücrelerinde sırası ile %18 ve %12 oranında düzensiz kromozom dağılımı ile kalgın kromozomlar olarak saptanmıştır. İstatistiksel olarak gruplar arasındaki mitotik indeks değerleri anlamlı farklılıklar z testi kullanılarak karşılaştırılmıştır. Bu veriler ortalama ± standart ve z═0,001 için 3,27'den büyük değerler istatistiksel olarak anlamlı kabul edilmiştir. A. cepa türüne 30 mg/mL konsantrasyonda uygulanan siklamen yumru ekstraktlarının 48 saat sonraki mitotik indeks (MI) değerlerindeki kontrole göre düşüşü metanol grubunda %33 iken, etanol grubunda %28 olarak saptanmıştır. Araştırma sonuçlarımızda z═0,001 için 3,27'den büyük olanlar istatistiksel olarak anlamlı kabul edilmiştir. Araştırma sonuçlarına göre farklı ekstraksiyon yöntemlerine göre hazırlanmış olan yumru preparatlarının farklı düzeylerde genotoksik potansiyelleri olduğu Allium testi ile yapılan denemeler ile ispat edilmiştir. Yumruların ilaç hammadesi, alternatif tıp uygulamalarında kullanımı esnasında dikkatli olunması gerekmektedir.