AYVACIK VE BOZCAADA (ÇANAKKALE)' DA DAĞILIŞ GÖSTEREN HEMIDACTYLUS TURCICUS (LINNAEUS, 1758) (SAURIA:LACERTILIA:GEKKONIDAE) POPÜLASYONLARININ MORFOLOJİK VE OSTEOLOJİK KARŞILAŞTIRILMASI

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, BİYOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: DİDEM KURTUL

Danışman: Çiğdem Gül

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Morfolojik ve osteolojik özellikler türün sistematik ve taksonomik sınıflandırılmasında büyük yol göstericidir. Hemidactylus turcicus (Linnaeus 1758) (Geniş Parmaklı Keler) türünün morfolojik ve osteolojik özellikleri türün hem ayrıntılı bir şekilde bilinmesi hem de tanımlanması için önemli ayırıcı karakterleri ortaya koyar. Bu çalışma ile, H. turcicus türüne ait Çanakkale'de dağılış gösteren Ayvacık (anakara) ve Bozcaada (ada) popülasyonlarının morfolojik ve osteolojik özellikleri ayrıntılı incelenmiştir. Ayvacık ve Bozcaada'da dağılış gösteren H. turcicus popülasyonlarına ait örneklerin morfolojik analizler için renk- desen, pholidosis, morfometrik ölçüm ve oranları ayrıntılı belirlenmiştir. Osteolojik incelemeler için müze materyalleri kullanılarak ikili şeffaf boyalı iskelet yöntemi ile kafatası ve gövdeye ait özellikler kalitatif ve kantitatif olarak ayrıntılı incelenmiştir. Hem popülasyon içi erkek- dişi örneklerin hem de iki popülasyon arasında karşılaştırma yapılarak istatistiki açıdan değerlendirilmiştir. Bozcaada ve Ayvacık popülasyonları arasında morfolojik analizler sonucunda renk desen özelliklerinde varyasyonlar bulunmuş olup pholidosis ve morfolojik ölçümlerde bazı farklılıklar belirlenmiştir. Osteolojik analizler sonucunda ise kafatası ve alt çeneye ait kalitatif özelliklerde varyasyonlar görülürken kantitatif özelliklerde ise farklılıklar tespit edilmiştir. Gövdeye ait osteolojik kalitatif özelliklerde sadece Bozcaada popülasyonları için varyasyonlar tespit edilmiş, kantitatif özelliklerde ise iki popülasyon arasında farklılıkların olduğu ortaya konmuştur. Bozcaada'ya ait H. turcicus popülasyonunda daha fazla osteolojik varyasyon tespit edilmiştir. Sonuç olarak, ada popülasyonunun anakaradan farklılaştığı ancak alttür seviyesinde bir farklılık olmadığı belirlenmiştir.