Erken Tunç çağı Anadolu takıları


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, ARKEOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2013

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: PERVİN PEKER

Danışman: Göksel Sazcı

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Erken Tunç Çağı Anadolu Takıları konulu bu çalışmada, M.Ö.3.Binde Anadolu?da mezarlık alanı (Nekropol) ve yerleşim alanları içerisindeki farklı yapı katlarında ele geçmiş olan, günümüzde de daha çok kadınlar tarafından kullanılan süs eşyası takılara değinilmiştir. Çalışma dört bölüm halinde verilmiştir. İlk bölümde takının (süs eşyası) tarihsel süreç içerisinde geçirdiği değişimlere değinilmiş ve Anadolu?daki bazı yerleşmelerden örneklerle bu bölüm desteklenmiştir. İkinci bölümde, Anadolu?da Erken Tunç Çağı?na tarihlenen yerleşmelerde ele geçen süs eşyası takılarda kullanılan hammaddeler üzerinde detaylı bir şekilde durulmuş ve söz konusu hammaddelerin bulunduğu yatakların dağılımları verilmiştir. Üçüncü bölümde ise, yine bu dönemde ele geçen süs eşyalarında kullanılan süsleme tekniklerine yer verilmiştir. Çalışmanın esas konusunu oluşturan dördüncü bölümde, Anadolu?daki Arkeolojik verilere değinilmiştir. Bu çalışma kapsamında Erken Tunç Çağı?na tarihlenen bütün yerleşmeler detaylı bir şekilde incelenerek, alfabetik bir sıralamaya göre açıklanmaya çalışılmıştır. Tezin sonuna bir katalog çalışması eklenmiş ve yayınlarda geçen resimlerde eklenerek buluntular detaylı bir şekilde sunulmuştur. Süs eşyası takıların tarih boyunca sadece kadınlar tarafından değil, erkekler tarafından da çok fazla kullanıldığı görülmüştür. Özellikle Erken Tunç Çağı II döneminde merkezi otoritenin hakim olmaya başlamasıyla birlikte soylu kişiler için vazgeçilmez prestij (saygınlık) nesneleri olarak yer almışlardır. Anadolu?nun M.Ö.3.Binde sadece kendi coğrafyasındaki bölgelerle değil Mezopotamya, Kafkasya ve Ege Dünyası ile de yoğun ilişkiler içinde olduğu görülmüştür. Bu etkileşim Anadolu?da ki kuyumcu ustalarının yarattığı eşsiz sanat eserlerinde de kendini göstermiştir. Süs eşyası takılarda, bu dönemde granülasyon (damlatma), döküm, dövme, repousse ve telkari gibi süsleme tekniklerinin başarıyla uygulandığı görülmüştür. Troia, Alacahöyük, Eskiyapar gibi yerleşmelerde ele geçen buluntularda bu örnekleri görmek mümkün olmuştur. ANAHTAR KELİMELER: Ticaret, Anadolu, Takı, Erken Tunç Çağı, Yüzük, Küpe, Bakır, Altın, Maden, Dövme, Döküm, Granülasyon, Repousse, Telkari.