Zeytin Karasuyunun Akdeniz Midyesi (Mytilus galloprovincialis) Depurasyon İşleminde Kullanımının ve Etkinliğinin Araştırılması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Deniz Bilimleri Ve Teknolojisi Fakültesi, Su Ürünleri Avlama Ve İşleme Teknolojisi, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Umut Arabacıoğlu
Danışman: İbrahim Ender Künili
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu tez çalışmasında, zeytinyağı üretiminin yan ürünü olan zeytin karasuyunun (ZKS), Akdeniz midyesi (Mytilus galloprovincialis) depurasyon sürecinde kullanım potansiyeli araştırılmıştır. Ulusal ve uluslararası düzenlemelerde hedef mikroorganizma olarak yer alan Escherichia coli ile son yıllarda Türkiye sularında görülme sıklığı artan Vibrio harveyi model organizma olarak seçilmiştir. Deneylerde, depurasyon suyuna %1, %3 ve %5 oranlarında ZKS ilave edilerek 48 saatlik süreçte mikrobiyal değişimler izlenmiştir. Bakteri sayımları 0., 3., 6., 12., 24. ve 48. saatlerde yapılmış; kontrol grupları, taze deniz suyunda bekletilen ve mikroorganizmalarla kontamine edilen midyelerden oluşturulmuştur. Bulgular, %1 ve %3 ZKS kullanımının midyelerde mikrobiyal yükü azaltmada etkili olduğunu ve olumsuz bir etki oluşturmadığını göstermiştir. V. harveyi, %3 ZKS ile 3 saat içinde tamamen elimine edilmiş, E. coli için ise daha uzun süre gerekmiştir. %5 ve üzeri ZKS uygulamalarında mortalite oranlarının arttığı belirlenmiştir. Bu bulgulara göre optimum ve etkili konsantrasyon %3 olarak saptanmıştır. Bu düzeyde, başlangıçta 5–6 log kob/g düzeyinde kontamine edilmiş midyelerin etkin şekilde depurasyonu sağlanmıştır. Sonuç olarak, %3'e kadar ZKS kullanımı, midye depurasyonunda doğal, sürdürülebilir ve ekonomik bir destekleyici ajan olarak değerlendirilebilecek potansiyele sahiptir. Ayrıca, elde edilen sonuçlar, çevre dostu atık yönetimi ve gıda güvenliği uygulamaları açısından yenilikçi bir yaklaşım sunmaktadır. Anahtar Kelimeler: Akdeniz Midyesi (Mytilus galloprovincialis), Zeytin Karasuyu, Depurasyon, Escherichia coli, Vibrio harveyi