AYAY öğrencilerinin KBRN bilgi düzeylerinin çevreye yönelik tutumlarına etkisi: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi örneği
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, AFET EĞİTİMİ VE YÖNETİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AYŞE AKAN
Danışman: Fehmi Volkan Akyön
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:KBRN olayları canlı yaşamı üzerinde kısa ve uzun vadeli zararlara neden olan ekosistemi ve insan sağlığını ciddi boyutlarda etkileyen insan kaynaklı ve/veya doğal afetlerin tetiklediği teknolojik kaynaklı afetlerdir. Günümüzde güçlü savaş teknolojileri ve terör olaylarının yanı sıra gelişen endüstriyel faaliyetler sonucunda meydana gelen kazalar ve atık sorunları ile KBRN riskleri artmaktadır. Bu risklerin olağan yaşamı sekteye uğratma potansiyeli KBRN tehlikelerine ilişkin özel stratejilerin geliştirilmesini ve KBRN kavramının afet yönetim sistematiği içerisine dahil edilmesini zorunlu kılmaktadır. Dolayısıyla afet yönetimi alanında çalışmalar yürüten ekip ya da organizasyonların, KBRN kavramına dair yüksek duyarlılığa ve bilgi düzeyine sahip, çevre bilinci yüksek bireylerden oluşması beklenmektedir. Zira çevre bilinci yüksek bireyler, insan ve çevre arasındaki dengenin mihenk taşlarındandır. Bu bireylerin yetiştirilmesinde en önemli görevlerden birisi ise yüksek öğretim kurumlarına düşmektedir. Bu bağlamda ülkemizde yer alan üniversitelerin Acil Yardım ve Afet Yönetimi (AYAY) bölümlerinin genelinde KBRN kavramı da müfredata dahil edilmektedir. Bu çalışmada Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi AYAY bölümü öğrencilerinin KBRN tehlikelerine ilişkin bilgi düzeylerinin, çevreye yönelik tutumlarına etkisinin araştırılması amaçlanmıştır. Araştırmaya 174 öğrenci katılım sağlamış ve tam sayı örneklem metodu kullanılmıştır. Veriler, katılımcıların demografik özelliklerini içeren veri toplama formu, KBRN tutum ve öz yeterlilik ölçeği ve yeni çevresel paradigma ölçeği kullanılarak elde edilmiştir. Verilerin değerlendirilmesinde; açımlayıcı faktör analizi, güvenilirlik analizi, bağımsız örneklem t testi, korelasyon analizi ve tek yönlü varyans analizi kullanılmıştır. Değerlendirme neticesinde KBRN eğitimi ile çevre duyarlılığı arasında anlamlı ilişkilere ulaşılmış, ders müfredatında yer verilen KBRN eğitimlerinin öğrenciler üzerinde çevre duyarlılığına yönelik etkisi sorgulanarak, çevre bilinci konusunda KBRN eğitiminin etkinliği vurgulanmıştır. Anahtar Kelimeler: Acil Yardım ve Afet Yönetimi, Çevre bilinci, KBRN eğitimi, KBRN ve çevre