Hastane personelinin hastane afet ve acil durum planı (HAP) hakkındaki hazırlık seviyeleri ve ilişkili faktörlerin belirlenmesi: Bir devlet hastanesi örneği


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, AFET EĞİTİMİ VE YÖNETİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: İHSAN KOÇAK

Danışman: Ebru İnal Önal

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Tanımlayıcı tipteki bu çalışmada, bir devlet hastanesi çalışanlarının Hastane Afet ve Acil Durum Planı (HAP) hakkındaki hazırlık seviyeleri ve ilişkili faktörlerin ortaya konması amaçlanmıştır. Araştırmanın evreni hastanede çalışan 838 personelden oluşmaktadır. Çalışma için herhangi bir örneklem seçilmemiş ve katılımcılara ulaşmada elverişlilik yöntemi kullanılmıştır. Çalışma için belirlenen örneklem büyüklüğü 264 olarak hesaplanmış ancak kayıp veriler de göz önünde bulundurularak 271 personele ulaşıldığında veri toplamaya son verilmiştir. Veri toplama aracı olarak; araştırmacı tarafından hazırlanan bir sosyo-demografik formun yanı sıra Kurumsal Afet Hazırlık Ölçeği kullanılmıştır. Çalışmaya katılanların %54,6'sı afetlerle ilgili eğitim aldığını belirtirken hastanede yapılan afet tatbikatlarına katılanların oranı %34,7'dir. Katılımcıların büyük bir kısmı (%72,6) HAP'ın önemli olduğunu düşünmesine rağmen HAP'ta görevi olduğunu belirtenlerin oranı sadece %4,8'dir. Ayrıca katılımcıların çok küçük bir kısmı hastanelerinin afetlere "tamamen" ya da "kısmen hazır" olduğunu (%11,4) belirtmiştir. Katılımcıların kurumsal afete hazırlık ortalama puanları ise 14,45±22,61 ile "çok düşük" düzeyde bulunmuştur. Yapılan analizlerde, kurumsal afete hazırlık toplam puanı ile medeni durum (p=0,043), afet eğitimi alma durumu (p=0,031), afet tatbikatlarına katılıma durumu (p=0,001), hastanenin afetlere hazır olma durumuna ilişkin görüş (p=0,008), hastane afet risk analiz hakkındaki bilgi durumu (p=0,002), afetlerde hastane triaj alanını bilme durumu (p=0,008), hastane acil toplanma alanını bilme durumu (p=0,001) ve HAP yeterli bilgiye sahip olma durumu (p=0,001) değişkenleri arasında anlamlı farklılıklar saptanmıştır. Yaş, cinsiyet, eğitim durumu ve çalışma yılı (p=0,126) ile kurumsal afet hazırlık puanları arasında ise anlamlı farklılıklar saptanmamıştır. Hastane personelinin HAP hazırlık bilgi seviyeleri çok düşüktür. Tüm personelin konu hakkında bilgi ve bilinçlendirilmesi gereklidir. Eğitim ve tatbikatların artırılması bilgi seviyesini artırabilir. Yapılan tatbikatlara daha fazla personelin katılımı sağlanmalıdır. Anahtar Kelimeler: Afet, Hastane Afet ve Acil Durum Planı, Hazırlık Seviyesi