Savunma harcamalarının ekonomik büyümeye etkisi: Nato ülkeleri için dinamik panel veri analizi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Ercan EROĞLU
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): MUSTAFA TORUN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Savunma harcamaları ile ekonomik büyüme arasındaki ilişkiyi ampirik olarak inceleyen bir çok çalışma yapılmıştır. Bu konuda hakkında güçlü bir yargıya varılamamış olsa da savunma harcamalarının ekonomiler üzerinde önemli etkiler meydana getirdiği bir gerçektir. Çalışma beş temel bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde; ekonomik büyüme, ekonomik büyümenin temel kaynakları ve ekonomik büyüme teorileri hakkında bilgiler verilmiştir. İkinci bölümde; savunma sanayinin yapısı, önemi, savunma sanayi piyasasının ve firmalarının özellikleri incelenmiştir. Üçüncü bölümde; stratejik savunma yönetimi ve savunma planlaması, savunma harcamalarını belirleyen faktörler ve savunma harcamalarının ekonomi üzerine etkisi kapsamında bilgiler verilmiştir. Dördüncü bölümde; Dünya'da ve Türkiye'de savunma harcamalarının gelişimi Birinci Dünya Savaşını takip eden yıllardan günümüze kadar olan dönemi kapsayacak şekilde incelenmiş ve bölüm sonunda 1923 yılından günümüze Türkiye'de savunma sanayinin gelişimi hakkında bilgi verilmiştir. Beşinci bölümde; 27 NATO ülkesi için iş gücü, yatırım ve savunma harcamalarının GSYH'yi etkileme durumu incelenmiştir. Çalışmanın analiz kısmında 2005-2016 dönemine ait veriler kullanılmıştır. Durbin-Hausman Panel Eşbütünleşme Testi ile modeldeki değişkenlerin arasındaki uzun dönemli ilişki araştırılmış ve AMG tahmincisi ile eşbütünleşme ilişkisine ait katsayılar tahmin edilmiştir. Analiz sonucunda ulaşılan sonuçlar göstermektedir ki paneli oluşturan 27 NATO ülkesinde GSYH ile iş gücü, yatırım ve savunma harcamaları arasında uzun dönemli eşbütünleşme ilişkisi bulunmaktadır. Eşbütünleşme katsayıları incelendiğine; yatırım ve savunma harcamaları GSYH'yi pozitif yönde etkilemektedir. Savunma harcamalarının artması GSYH'de yatırıma oranla daha yüksek seviyede artışlara neden olmaktadır. Modelde işgücüne ait katsayı, istatistiksel olarak anlamlı tahmin edilememiştir. Anahtar Kelimeler: Savunma Harcamaları, Ekonomik Büyüme, Dinamik Panel Veri Analizi.