PISA’da başarı gösteren Yeni Zelanda, Güney Kore ve Çin (Şanghay) okul yöneticilerinin seçilmesi, yetiştirilmesi ve atanmasının Türkiye ile karşılaştırılması.
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2016
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Selim KAHRAMAN
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): İLKNUR MAYA
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmanın amacı, OECD tarafından her üç yılda bir yapılan PISA sınavlarında gösterdikleri başarılarla ön plana çıkan Yeni Zelanda, Güney Kore ve Çin(Şanghay) eğitim sistemleri hakkında genel bilgiler vermek ve bu ülkelerin okul yöneticilerinin seçilmesi, yetiştirilmesi ve atanmasının bu sınavda her geçen yıl ilerleme kaydeden Türkiye ile karşılaştırılmasıdır. Bu araştırmanın çalışma grubunu, PISA (2009) ve PISA (2012) sonuçlarına göre üst sıralarda yer alan Yeni Zelanda, Güney Kore, Çin(Şanghay) ile Türkiye oluşturmaktadır. Çalışmada yazılı materyallerin incelenmesine yer veren doküman analizi, araştırma ve veri toplama yöntemi olarak kullanılmaktadır. Kitaplar, dergiler, periyodik yazılı kaynaklar ve internet gazeteleri, dergiler, web siteleri, resmi raporlar, makaleler veri kaynaklarını oluşturmaktadır. PISA sınavlarında başarılı öğrenciler yetiştiren ülkelerin son otuz yıl içinde köklü eğitim reformları gerçekleştirdikleri görülmektedir. Katı merkeziyetçi yönetim anlayışından uzaklaşılarak okul yönetiminin yerel yönetimlere bırakıldığı ya da okul tabanlı yönetim anlayışıyla velilerin yönetim ve karar mekanizmasının içine dâhil edildiği görülmektedir. Türkiye'de son 15 yılda MEB yönetici atama yönetmeliğinin defalarca değiştirildiği veya revize edildiği görülmektedir. Bu dönemde farklı modellere başvurulduğu, ama okul yöneticilerinin atanması/görevlendirilmesi hususunda tutarlı ölçüt ve yeterlilikler geliştirilemediği ve yönetici adaylarının yetiştirilmesinde bir düzen oturtulamadığı ve bir standart yakalanamadığı ortadadır. Okul müdürlüğü için yazılı sınav yerine sözlü sınav; müdür başyardımcısı ve müdür yardımcıları içinse yazılı sınav uygulaması kullanılmaktadır. Ülkeler sosyal, ekonomik, kültürel ve kamu yönetim anlayışları çevresinde eğitim ve okul yönetim yapılarını şekillendirmektedirler. Bu nedenle araştırma grubumuzdaki ülkelerde farklı farklı uygulamalarla karşılaşılmaktadır. Türkiye ve Çin(Şanghay)'de okul yönetimi, okul müdürü sorumluluğu; Yeni Zelanda ve Güney Kore'de ise okul tabanlı yönetim anlayışına dayanmaktadır. Türkiye dışındaki üç ülkede de eğitimde, yerel yönetimlerin ağırlığı hissedilmektedir. Bunlar, hızlıca aldıkları kararlarla olumsuzlukların üstesinden daha kısa sürede gelmekte ve reformları hayata geçirerek, değişime daha hızlı ve etkin bir şekilde uyum sağlayabilmektedirler. Okul yöneticilerinin yetiştirilmesi konusu da benzer özelliklere sahiptir. Türkiye, Yeni Zelanda ve Çin(Şanghay)'de okul yöneticileri için hizmet öncesi eğitim zorunluluğu bulunmamaktadır. Ancak Güney Koreli okul yöneticileri hizmet öncesi eğitime katılarak sertifika almak durumundadırlar. En göze çarpan özellik ise çalışma grubundaki ülkelerdeki okul yönetici eğitiminde hizmet içi eğitimin vazgeçilmez olmasıdır. Sonuç olarak bu çalışmanın, ülkemizde yapılmakta olan yönetici görevlendirme uygulamalarıyla Yeni Zelanda, Güney Kore ve Çin(Şanghay)'deki uygulamalar arasında bir karşılaştırma yapma fırsatı sunarak gelecekte bu alanda yapılacak değişikliklere ışık tutması beklenmektedir. Anahtar Sözcükler: Türkiye, Yeni Zelanda, Güney Kore, Şanghay, okul yöneticileri, karşılaştırmalı eğitim, PISA