Geleneksel Çanakkale seramikleri üslubunda desen araştırmaları

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, SERAMİK ANASANAT DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SEVDA FİGAN PAZARCIK

Danışman: Halide Okumuş Şen

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Geleneksel Çanakkale seramikleri 17.yy. sonları ile 20.yy. başları arasında üretilmiştir. Bu tezin ilham kaynağı geleneksel Çanakkale seramiklerinin tabak desenleri olmuştur. Desenlerde genellikle bitkisel öğelerin, yelkenlilerin, madalyonların, cami-köşk tasvirlerinin, çarkıfelek motiflerinin ve kuş, zürafa, balık gibi hayvanların çalışıldığı görülmektedir. 19.yy. sonlarından itibaren at başlı testilerin ve at biçimli kaplarını yoğun olarak üretilmesine rağmen Çanakkale için tarihi, turistik, ekonomik ve sosyal yaşamda önemli yeri olan at, seramik yüzeylerde esin kaynağı olarak kullanılmamıştır. Bu tezde, Çanakkale tabak desenleri tekrarından kaçınmak ve yeni desen önerileri sunmak için at ve atla ilişkili mekanlardan Aynalı Çarşı ile Yalı Hanı desen konusu olarak seçilmiştir. Geleneksel Çanakkale tabak desenlerindeki serbest fırça dekoru yöntemi ile öncelikle at ve Çanakkale'de atla ilişkili mekân desenleri, daha sonra da at ve atla ilişkili mekân desenlerinin birleştirildiği kompozisyonlar çalışılmıştır. Üretilen desenler sıraltı serbest fırça tekniği ile seramik yüzeylere uygulanmış ve geleneksel Çanakkale tabak desenleri tarzında yeni desen önerileri sunulmuştur. Uygulama sonuçlarının, Çanakkale'ye ait farklı öğelerin de çalışılmasında esin kaynağı olacağı, günümüzün ve geleceğin Çanakkale seramiklerine yeni desenlerin eklenmesine katkı sağlayacağı öngörülmektedir.