Ekstrakorporeal membran oksijenizasyonu (ECMO) uygulamalarında transport organizasyonlarının retrospektif analizi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BURHAN ALBAY

Danışman: Murat Daş

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

ECMO, geleneksel tedaviye yanıt vermeyen hem pulmoner hem de kalp yetmezliği yaşayan hastalar için biventriküler perfüzyon ve pulmoner destek sağlayan geçici bir yaşam destek sistemidir. ECMO desteğine ihtiyacı olan hastalar, ECMO merkezine ECMO desteği sağlanarak veya sağlanmadan nakledilirler. Çalışma, hastane öncesi ECMO transport organizasyonlarını incelemek amacıyla planlanan tanımlayıcı ve retrospektif tipte bir çalışmadır. Ocak 2020-Aralık 2021 yılları arasında, Türkiye genelinde 112 Acil Sağlık Sistemi tarafından ECMO endikasyonuyla veya ECMO desteğiyle ile transport edilmiş tüm hastaların demografik ve klinik verileri analiz edilmiştir. Çalışmaya dahil edilen 134 hasta, 2020 ve 2021 yıllarında nakledilmiştir. Bu nakillerin 50'si (%37) 2020 yılında, 84'ü (%62) ise 2021 yılında gerçeklemiştir. Hastaların cinsiyeti 47'si (%35,1) kadın, 87'si (64,9) erkektir. Hastaların yaş ortalaması 38,7 ± 20,9 yıldır. Hastaların 81'i (%60) kara ambulansıyla, 53'ü (%39,6) hava ambulansıyla nakledilmiştir. Hava ve kara acil yardım ambulasları ECMO desteği alan hastaların nakillerinde ortalama 428,7 ± 444,6 kilometre yol yapmışlardır. Nakiller ortalama 170,0 ± 147,7 dakika sürmüştür. COVID-19, 84 (%62) hasta ile en çok nakledilen tanı olmuştur. Sonuç olarak pandemilerin yaşandığı bu çağda ECMO hazırlık süreci ve nakli oldukça önemlidir. Yaptığımız bu çalışma ulusal bazda yapılan ilk ECMO nakli çalışmasıdır ve ECMO desteği alan hastaların uzun mesafeler olsa bile naklinin güvenli bir şekilde yapılabileceğini göstermiştir. Uzak mesafelere yapılabilen ECMO nakilleri hastanelerin kolunu uzatabilir. Ülkemizde ECMO desteği alan hastaların nakli ile alakalı daha fazla çalışmaya ihtiyaç vardır.