Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, ARKEOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MERAL BAŞARAN MUTLU
Danışman: Göksel Sazcı
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu doktora tezi çalışması Gelibolu Yarımadası'nın güney kıyısında Çanakkale Boğazı içinde önemli bir coğrafik noktada yer alan Maydos Kilisetepe Höyüğü'nün, 2010-2017 yılları arasında yapılan arkeolojik kazılar doğrultusunda, M.Ö. 2. binyılda bölgede mevcut kültürel iletişim ve ticaret ağları içindeki yerini ve oynadığı rolü değerlendirir. Hem höyükte yapılan arkeolojik kazılar hem de tarihi Maydos yerleşimi ile ilgili yazılı kaynaklar bu yerleşimin en azından M.Ö. 3. binyıldan M.S. 20. yüzyıl başlarına kadar kesintisiz iskân gördüğünü ortaya koymaktadır. Sürdürülen kazı çalışmaları özellikle Maydos Kilisetepe'nin Orta ve Geç Tunç Çağı sırasında Troia ile birlikte bölgenin önemli yerleşimlerinden biri olduğuna işaret etmektedir. Maydos Kilisetepe'nin M.Ö. 2. binyıla tarihlenen mimari kalıntıları ve bunlarla bağlantılı ele geçen arkeolojik buluntuları yerleşimin Kuzeybatı Anadolu kültür bölgesi içinde yer almasına rağmen konumu gereği komşu kültür bölgelerine ait yerleşimler ile yakın kültürel iletişim içinde olduğunu doğrular. Bu durum Maydos Kilisetepe'nin hem Ege ve Karadeniz dünyaları arasında denizsel ulaşım ağı içinde yer alması hem de Gelibolu Yarımadası güney kıyılarından Balkanlara uzanan kısmen akarsu yollarını takip eden kara yolu üzerinde yer alması ile açıklanması gerekir. Özellikle Maydos Kilisetepe'de Karpatlar ve Aşağı Tuna bölgeleri ile bağlantıları gösteren buluntular bu bölgeler ile deniz, akarsu ve kara ulaşımına dayalı ticaret yolları vasıtasıyla kültürel etkileşim ve ticaret ağı içine girilmiş olabileceğini gösterir. Maydos Kilisetepe'de ele geçen ve Makedonya'dan Orta Tuna Bölgesi'ne kadar takip edilen bulgular ise Kuzey Ege bağlantılı akarsu yollarını takip eden karayolu ile ilgili olmalıdır. Bu bağlamda bu doktora tez çalışması ile birlikte Maydos Kilisetepe'nin M.Ö. 2. binyıl ortalarında, Güneydoğu Avrupa ile Kuzey Ege arasında mevcut kültürel etkileşim ticari ağı içinde etkin bir rol oynamış olabileceği arkeolojik verilerle ortaya koyulmaktadır.