Osmanlı Devleti'nde salgın hastalıklarla mücadele ve karantina teşkilatının yaygınlaşması: İzmir Klazomen Tahaffuzhanesi örneği

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, TARİH ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BURCU YILAN

Danışman: Özkan Keskin

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Osmanlı Devleti, 1831 yılından itibaren başta İstanbul olmak üzere salgın hastalıklara karşı karantina uygulamasına başlamış ve kısa sürede yeni sağlık tedbirlerinin yaygınlaşmasına gayret etmiştir. Önemli bir liman şehri olan İzmir'in zamanla artan ticaret hacmiyle birlikte nüfusta yoğunluğun yaşanması karantina uygulamasını zorunlu hale getirmiştir. Bu nedenle 1840'da İzmir'de bir karantinahane teşkilatının kurulmasına karar verilmiştir. Kuruluşundan başlayarak 1864-1866 yıllarına kadar inişli çıkışlı bir seyir izleyen İzmir'deki karantina uygulamaları 1866 yılında Enveri Bey'in İzmir Karantina Müdürü olmasıyla idari anlamda daha dengeli ve düzenli bir yapıya bürünmüştür. 1865 yılında harap halde olan karantina binası kapasitesinin yetersizliği yüzünden Urla-Klazomen'e taşınmıştır. 1866-1869 yılları arasında yapımına balanan Klazomen Tahaffuzhanesi'nde salgınlara karı önemli sa lık tedbirleri uygulanmıtır. Bu do rultuda tahaffuzhanede yabancı hekimler görevlendirilmi ve gerekli donanımlar tedarik edilerek etkili bir uygulama için tüm yollar denenmeye çalıılmıtır. 1893 yılında tahaffuzhaneye etüv makinesinin gelmesiyle gemi ve yolcu taıyan vapurların ilk u rak noktası zmir olmutur. Salgın hastalıklar, kara ve deniz yolu ile hacca gidip dönenler ve asker nakliyatı nedeniyle daha kolay yayılma olana ı bulmu ve bu dönemde Klazomen Tahaffuzhanesi'nin yükü artmıtır.