2004-2005 yılları arasında İznik Roma tiyatrosunda ortaya çıkarılan erken Osmanlı dönemi Milet işi seramikleri


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, SANAT TARİHİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2006

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: İNAN DEMİRCİ

Danışman: Ali Osman Uysal

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

ÖZETMilet işi seramikleri formları, yüzey süslemeleri, süsleme kompozisyonları ve yapımteknikleri itibariyle türk sanatında çok önemli bir yere sahiptir. znik Roma Tiyatrosunda ortayaçıkarılan milet işi seramikleri Türk sanatına kattığı yenilikler açısından da büyük önem taşır.Anadolu'nun her bölgesinde her dönemde milet işi seramiklerinin yapımı devam etmiştir.Bu milet işi seramiklerinin Türk sanatında ne kadar önemli bir yere sahip olduğunun en açıkşekilde göstergesidir.Türkler erken örneklerde Büyük Selçuklular'ın çini ve seramik sanatına bağlı kalmışlardır.Daha sonra bu sanatı kendilerine özgü bir hale getrirmişlerdir. Türkler Orta Asya Bozkırlarında veAnadoluda ki yaşamları sırasında doğaya duydukları sevgiyi özlemi milet işi seramik kaplarınayansıtmışlardır.Anadolu'daki Türk Çini ve Seramik sanatı, özellikle XIII.-XIX. yüzyıllar arasında büyükyenilikler göstermiş çeşitli teknik, renk ve desenlerle dünyada, Türk ve slam toplumlarında büyükbeğeni kazanmıştır. Günlük kullanım eşyasına bağlı olarak gelişen milet işi seramik sanatı büyükbaşarılar göstermiştir. Beylikler dönemi Erken Osmanlı döneminde gelişen Milet işi seramikleriOsmanlı Sanatındaki seramikleri renk, desen, sır, ve dekorlama teknikleri açısından büyük orandaetkilemiştir. Bunlar içerisinde znik'te üretilen Milet işi seramikler önemlidir. Bundan dolayı znikRoma Tiyatrosunda çıkarılan milet işi seramikleri incelemeye değerdir.Bursa iline bağlı olan znik, Marmara Bölgesinin Güney Marmara bölümündebulunmaktadır. Bursaya uzaklığı 75 km.dir.Denizden 85. metre yükseklikte kurulmuş olan znik doğa güzellikleri, seramikleri ve tarihiile ün yapmıştır.Tiyatro lçenin güney batısında, Selçuk Mahallesinde Saraybahçe mevkiinde znik'içevreleyen surlara 90 m., znik gölüne ( Askania Limme ) 400 m. uzaklıkta olup, denizden 98 m.,göl seviyesinden 13 m. yüksekliktedir. Tiyatronun doğu-batı uzunluğu 72 m. ,kuzey- güneyuzunluğu 67 m.dirznik, Roma, Bizans, Selçuk ve Osmanlı devirlerinde her zaman bilim, sanat ve dini merkezolmuştur. 1206 yılında Bizans mparatoru Theodor Laskaris'in kendini znik'te mparator ilanetmiş olması ile burası Bizans mparatorluğu'nun dini ve kültürel merkezi olmuştur1331 yılında znik Osmanlı Beyi Sultan Orhan tarafından tamamen Osmanlı sınırlarıiçerisine katılmıştır.16. yüzyıl başlarında Çin'den ipekyolu ile saraya hediye gelen, daha sonra varlıklı kişilercesatın alınan porselenler iznik'te yapımı devam eden Milet işi seramiklerinin önemini azaltmıştır.Sonraki yıllarda milet işi seramik kaplarının yerini çin porselenleri beyaz hamurlu mavi beyazOsmanlı seramikleri almıştır.