İnegöl ilçesinde mobilya sanayi ve kümelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, TÜRKÇE VE SOSYAL BİLİMLER EĞİTİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ÇİĞDEM ARAZ
Danışman: Okan Yaşar
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:İnsanoğlunun yerleşik hayata geçmesiyle birlikte günümüzde mobilya adını verdiğimiz eşyalar ortaya çıkmıştır. Sanayi devrimi ile birlikte el işçiliğinden makineleşmeye geçilmesi mobilya üretimini de endüstrileştirerek mobilya endüstrisini ortaya çıkarmıştır. Mobilya sanayi, başta konutlar olmak üzere; bürolar, okullar, hastaneler vb. alanlarda kullanılan her türlü mobilyayı ana ve yan sanayi kolları ile üretmektedir. Araştırma, Marmara Bölgesi'nde bulunan Bursa iline bağlı İnegöl ilçesi sınırları içerisinde yapılmıştır. İnegöl ilçesi hammadde, pazar, iş gücü ve ulaşım imkanları ile mobilya sanayi için yüksek bir potansiyele sahiptir. Araştırmada İnegöl ilçesinde mobilya sanayinin tarihsel gelişimini, mevcut durumunu, yapısal özelliklerini açıklamak ve mobilya sanayinin gösterdiği kümelenme eğilimini çeşitli göstergeleri ile ortaya koymak amaçlanmıştır. Araştırma kapsamında çalışmanın evrenini temsil edecek güçte 50 adet mobilya sanayi işletmesine 2018 Ekim ayında ve 2019 Kasım ayında anket uygulanmıştır. Uygulanan anketler SPSS 17.0 programında betimsel istatistik tekniğiyle analiz edilmiş ve analiz sonuçları çerçevesinde gerekli yorumlamalar yapılmıştır. İnegöl ilçesinde geçmişten günümüze yürütülen orman ürünleri sanayi faaliyetleri mobilya sanayinin temellerini oluşturmuştur. Yöre, ülkemizin en önemli mobilya sanayi lokasyonlarından biri olup ilçede yer alan sanayi işletmelerinin %88,5'i mobilya sanayi alanında faaliyet göstermektedir. Mobilya sanayi 2018 yılı verilerine göre ilçe ihracatının %42'sini, ülkemiz mobilya ihracatının ise %17'sini tek başına karşılamaktadır. Mobilya sanayi hem yöre hem ülke ekonomisine katkı sağlamaktadır. Yörenin hammadde kaynaklarına ve pazar alanlarına yakınlığı önemli ulaşım yolları üzerinde yer alması mobilya sanayinin gelişimi üzerinde etkili olan en önemli faktörlerdir. İnegöl ilçesinde mobilya sanayi coğrafi temelde kümelenme eğilimi göstermektedir. Bursa ili mobilya sanayi işletme sayısı (2490) ile İstanbul ilinin ardından ikinci sırada gelmektedir. İnegöl ilçesinde yer alan mobilya sanayi işletmeleri (1716) Bursa ilinde yer alan mobilya sanayi işletmelerinin %70'ni oluşturmaktadır. Bursa ilinde mobilya sanayi istihdamının %71,9'u İnegöl ilçesin de istihdam edilmektedir. İnegöl ilçesinde mobilya sanayinin yoğunlaşma kat sayısının da 1' den büyük olması kümelenmeyi net bir şekilde ortaya koymaktadır. Araştırma kapsamında uygulanan anketler neticesinde; mobilya sanayi işletmeleri geniş kapalı mekanlarda ve büyük bölümü (%74) kiralık binalarda üretim yapmakta, %46'sının başka bir yerleşim merkezinde pazarlama şubesi bulunmaktadır. Ayrıca iş gücü istihdamının çoğunu (%88,6) erkek personelin oluşturduğu, %76'sının hammaddeyi tüccarlar aracılığı ile temin ettiği, %55,5'inin makine yenileme ve %47,2'sinin makinelerini arttırma yatırımı gerçekleştirdiği sonucuna varılmıştır. İnegöl ilçesinde mobilya sanayi ihracat ve katma değer gibi alanlar da ön plana çıkmakta ve rekabet avantajları bulundurmaktadır. Bu avantajlarının devam edebilmesi amacıyla mobilya sanayinin küresel rekabet gücünün arttırılması, Ar-Ge merkezlerinin oluşturulması, markalaşma ve iş birliğinin arttırılması amacıyla gerekli çalışmalar yapılmalıdır.