Acil servise başvuran travmalı hastalarda fasiyal yaralanma şiddet skoru ile yaralanma şiddet skorunu kullanarak hastanın prognozunun öngörülmesi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Tıp Fakültesi, ACİL TIP ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: EZGİ YUDUM ASLAN

Danışman: MURAT DAŞ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Travma özellikle 40 yaşın altındaki popülasyonu etkileyen morbidite ve mortaliteye neden olabilen bir sağlık sorunudur. Maksillofasiyal travmalarda havayolu tıkanıklığına, ciddi kan kaybına sebep olabileceği ve bireyin görünüşünü etkileyebileceği için önemli bir travma grubudur. Kraniyal yapılarla olan komşuluğu nedeniyle de önem arz eder. Çalışmamızın amacı da maksillofasiyal travması olan hastalarda Yüz Yaralanma Şiddet Skoru (FİSS) ve Yaralanma Şiddet Skorunu (İSS) kullanarak hastanın prognozunun öngörülmesidir. Yöntem: Çalışmamız retrospektif gözlemsel bir çalışmadır. Ocak 2018'den aralık 2022'ye kadar maksillofasiyal travma bulgusu olup maksillofasiyal bilgisayarlı tomografi çekilen 836 hastadan oluşmaktadır. Hastaların demografik verilerine, yaralanma mekanizmalarına, FİSS puanlarına, İSS puanlarına, yoğun bakıma yatış durumlarına, hastanede kalış sürelerine ve mortalite durumlarına bakılmıştır. Bulgular: Çalışmamıza dahil edilen 836 hastanın yaş ortalamaları 44,7 ± 20,8 olarak hesaplanmıştır. Kadın/erkek oranı 275/561 olarak bulunmuştur. Hasta popülasyonunun İSS ortalaması 4,56 ± 6,5, FİSS ortalaması 1,2 ± 2,8 saptanmıştır. 46 (%5,5) hastanın yoğun bakıma yatışı olduğu tespit edilmiştir En sık görülen yaralanma mekanizmaları sırasıyla düşme (%36), trafik kazası (%29,2) ve kişilerarası saldırılar (%23) olarak bulunmuştur. FİSS puanı üç ve üzeri olan ve yüzde kompleks yaralanması olan hastaların hastanede kalış süresinin daha fazla olduğu saptanmıştır. FİSS puanı üç ve üzerinde olan hastaların kafa içi kanama olasılığının 7,2 kat arttığı görülmüştür. Sonuç: Çalışmamızda FİSS'ın yoğun bakımda yatma ve kafa içi kanama ile pozitif yönlü ilişkili olduğu saptanmıştır. Yüz yaralanması olan hastalarda başlangıçta kafa içi bir hadisesi görünmüyor olsa bile hastaların daha yakından takip edilmesi ve bu hastalarda kranial görüntüleme eşiğinin daha düşük tutulması gerektiği kanaatindeyiz. Anahtar Kelimeler: FİSS, İSS, Maksillofasiyal travma